بیانیه فوری مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا
درباره تهدید جدی اجرای احکام اعدام علیه شش زندانی سیاسی عرب احوازی
مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا نگرانی عمیق خود را نسبت به خطر قریبالوقوع اجرای احکام اعدام علیه شش زندانی از جامعه عرب احواز اعلام میدارد. این افراد که طی ماههای گذشته تحت بازداشت نهادهای امنیتی وابسته به دستگاههای حکومتی بودهاند، بدون برخورداری از روند قضایی شفاف و منصفانه، با احکام سنگین مواجه شدهاند. در روزهای اخیر، گزارشهایی مبنی بر انتقال برخی از آنان به سلولهای انفرادی در زندان شیبان احواز – که تحت کنترل و نظارت مستقیم این نهادها اداره میشود، منتشر شده است، اقدامی که میتواند نشانهای جدی از تصمیم برای اجرای قریبالوقوع این احکام تلقی گردد.
این تحولات در حالی رخ میدهد که روز سهشنبه ۲۴ مهرماه ۱۴۰۳، گارد حفاظت زندان مرکزی احواز (شیبان)، سه زندانی سیاسی عرب به نامهای علی مجدم، معین خنفری و محمدرضا مقدم را به سلول انفرادی در زندان سپیدار منتقل کرده است. این اقدام، که در سایهی فشارهای نهادهای امنیتی وابسته به حکومت انجام شده، بهعنوان نشانهای روشن از نزدیک بودن زمان اجرای احکام اعدام علیه این افراد تلقی میشود.
پیشتر، این سه نفر به همراه دو زندانی دیگر به نامهای حبیب دریس و سالم موسوی، تحت نظر نیروهای امنیتی حاکم و در شرایطی کاملاً مغایر با معیارهای یک دادرسی عادلانه، به اتهاماتی از جمله مشارکت در قتل نیروهای نظامی محاکمه و به اعدام محکوم شده بودند. روند بازداشت آنان در سالهای ۱۳۹۶ و ۱۳۹۷، توسط این نهادها در احواز و شهرهای همجوار، در شرایطی انجام شد که هیچگونه دسترسی به وکیل مستقل، ارتباط با خانواده و خدمات حقوقی اولیه برای آنان فراهم نبود.
کل فرآیند زندانی شدن، بازجویی و محاکمه این زندانیان با نقض آشکار اصول بنیادین حقوق بشر همراه بوده است. این افراد در دورههای طولانی زندان، تحت فشارهای شدید روحی و جسمی قرار گرفته و به شکنجه وادار شدهاند تا اعترافاتی را بیان کنند که فاقد هرگونه اعتبار حقوقی است. با این وجود، ساختار قضایی در هماهنگی با نهادهای امنیتی، احکام اعدام را صرفاً بر اساس این اعترافات اجباری صادر کرده است، امری که بهوضوح با اصول شناختهشده عدالت، استانداردهای دادرسی منصفانه و تعهدات بینالمللی در تضاد قرار دارد.
در میان این شش زندانی، پرونده محمدرضا مقدم نمونهای گویا از فشارهای چندلایهایست که نهتنها بر خود زندانیان، بلکه بر خانوادههای آنان نیز وارد آمده است. با وجود آنکه پروندههای این افراد بر پایه اعترافات اخذشده تحت شکنجه و اتهاماتی واهی شکل گرفته، اخیراً خانوادههایی که از سوی دستگاه قضایی بهعنوان اولیای دم معرفی شدهاند، با خانواده آقای مقدم تماس گرفته و در ازای اعلام رضایت، مبلغی معادل پنج میلیارد تومان مطالبه کردهاند.
این در حالی است که خانواده آقای مقدم، در نتیجهی فشارهای اقتصادی ناشی از سیاستهای تبعیضآمیز در حوزه اشتغال و اولویتدادن به نیروهای غیر بومی در احواز، توان پرداخت این مبلغ را نداشته و ناگزیر اقدام به انتشار فراخوان عمومی برای جمعآوری دیه کردهاند.
این وضعیت، بازتابی روشن از فشار مضاعفیست که نهادهای امنیتی و قضایی، از طریق ابزارهای ناعادلانه، بر خانوادههایی تحمیل کردهاند که عزیزانشان تنها به دلیل فعالیتهای مدنی و مطالبه حقوق انسانی، هدف سرکوب قرار گرفتهاند. این خانوادهها، در کنار نگرانی مداوم درباره سرنوشت فرزندان خود، با مشکلات اقتصادی و فشارهای روانی طاقتفرسایی نیز مواجه هستند.
مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا تأکید میکند که اتهامات مطرحشده علیه این زندانیان، از اساس ساختگی، فاقد پشتوانه حقوقی و در فضای امنیتی و سرکوبگرانه شکل گرفتهاند. نهادهای امنیتی و قضایی با بهرهگیری از روشهای مبهم و روندهای غیرشفاف، تلاش دارند تا اعتراضات مدنی و مطالبات حقوقی ملت عرب احواز را به اتهامات سنگین امنیتی تبدیل کرده و صداهای منتقد را خاموش کنند.
در همین راستا، این مرکز از همه نهادهای بینالمللی مدافع حقوق بشر، گزارشگران ویژه سازمان ملل، سازمانهای غیردولتی و دولتهایی که به اصول کرامت انسانی پایبند هستند، درخواست میکند با بهرهگیری از تمام ظرفیتهای خود برای توقف فوری اجرای این احکام، بررسی مستقل موارد شکنجه، و تضمین دسترسی این زندانیان به حقوق ابتدایی خود از جمله وکیل مستقل، مراقبت پزشکی و تماس با خانواده، اقدامات فوری و مؤثر انجام دهند.
۴ مهر ۱۴۰۴ / ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۵
مركز حقوق بشر احواز – بريتانيا
https://acfh.info
