گزارش مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا

گزارش مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا

اطلاعات رسیده به مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا حاکی از آن است که در پی انتقال شماری از زندانیان متهم به جرایم خشن، از جمله قاچاق مواد مخدر و سرقت مسلحانه، به بند شماره ۵ زندان شیبان احواز، درگیری‌هایی میان آن‌ها و زندانیان سیاسی رخ داده است. در جریان این درگیری‌ها، حبیب دریس، فعال عرب اهل احواز و زندانی سیاسی محکوم به اعدام، به همراه چند زندانی دیگر دچار جراحات شده‌اند.

بر اساس بررسی‌های انجام‌شده، مدیریت امنیتی زندان شیبان احواز به‌صورت عامدانه اقدام به ترکیب زندانیان سیاسی با متهمان به جرایم خشن و سنگین کرده است. این اقدام نه‌تنها نقض آشکار اصول پذیرفته‌شده در قوانین ناظر بر حقوق زندانیان محسوب می‌شود، بلکه ابزاری هدفمند برای اعمال فشار روانی، تهدید امنیت فردی و تخریب آرامش روانی زندانیان سیاسی است.

این سیاست عامدانه، با بی‌توجهی کامل به ضرورت تفکیک زندانیان بر اساس نوع جرم و وضعیت قضایی، مصداق آزار روانی و فشار سیستماتیک به‌شمار می‌رود که با هدف ایجاد فضای متشنج، ناامن و بی‌ثبات برای زندانیان سیاسی اجرا می‌شود، روندی که در درازمدت به فرسایش روانی و جسمی این دسته از زندانیان منجر خواهد شد.

در حال حاضر، بند ۵ زندان شیبان با وجود ظرفیت اسمی حدود ۱۰۰ نفر، بیش از ۱۲۵ زندانی سیاسی را در خود جای داده است. اتاق‌هایی با مساحت کمتر از ۲۰ مترمربع، گاه پذیرای بیش از ۲۰ نفر هستند وضعیتی که نه‌تنها کرامت انسانی، بلکه سلامت فیزیکی و روانی زندانیان را به‌طور جدی در معرض خطر قرار داده است.

طبق آیین‌نامه‌های اجرایی سازمان زندان‌ها، تفکیک زندانیان بر اساس نوع جرم، درجه خطر و وضعیت قضایی از الزامات اولیه مدیریت اصولی زندان‌ها به‌شمار می‌رود. با این حال، شواهد موجود نشان می‌دهد که در زندان شیبان احواز، این اصل به‌طور سازمان‌یافته نقض شده و پیامد آن، افزایش خشونت، تنش و ناامنی در میان زندانیان سیاسی بوده است.

مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا با ابراز نگرانی جدی از این وضعیت، ترکیب هدفمند زندانیان سیاسی با مجرمان خشن را نوعی شکنجه روانی و رفتاری غیرانسانی می‌داند و بر ضرورت اقدام فوری برای جلوگیری از تداوم این روند تأکید می‌ورزد.

مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا خواستار:

رسیدگی فوری نهادهای قضایی و نظارتی مستقل به وضعیت بند ۵ زندان شیبان

بازگرداندن اصل تفکیک زندانیان مطابق با ضوابط قانونی

و اتخاذ اقدامات مؤثر برای حفاظت از جان، امنیت و سلامت روانی و جسمی تمامی زندانیان سیاسی، به‌ویژه آن‌هایی که به دلیل هویت زبانی یا ملی، در معرض تبعیض و خشونت بیشتری قرار دارند از جمله زندانیان عرب احوازی.

۳ شهریور ۱۴۰۴ / ۲۴ اوت ۲۰۲۵
مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا