در محکومیت کشته‌شدن هاشم عیدانی، فعال عرب در روستای خبینه علیا – احواز

مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا با نگرانی عمیق خبر کشته‌شدن هاشم عیدانی، فعال مدنی و عرب، ۶۲ ساله، را دریافت کرده است. بر اساس گزارش‌های موثق از منابع محلی، روز یکشنبه ۴ آبان ۱۴۰۴، نیروهای وابسته به نهادهای امنیتی حاکم در جریان عملیاتی سنگین در روستای خبینه علیا، واقع در ۱۵ کیلومتری احواز، منزل این فعال را محاصره کردند.

به گفته شاهدان عینی، ده‌ها خودروی نظامی و شخصی در روستا مستقر شدند و نیروهای امنیتی با محاصره کامل محل زندگی عیدانی، اقدام به تیراندازی مستقیم کردند. وی در تلاش برای نجات جان خود به رودخانه کارون پناه برد، اما با شلیک نیروهای امنیتی هدف قرار گرفته و جان خود را از دست داد.

منابع محلی گزارش داده‌اند که نیروهای امنیتی با استفاده از قایق‌های موتوری و غواصان، پیکر او را از رودخانه خارج کردند، اما خانواده‌اش را از تحویل پیکر و برگزاری هرگونه مراسم سوگواری منع کرده‌اند. خانواده عیدانی در روزهای پس از این واقعه نیز تحت فشار و تهدید نیروهای امنیتی قرار گرفته‌اند.

هاشم عیدانی، ۶۲ ساله، از چهره‌های شناخته‌شده در میان فعالان عرب بود و فعالیت‌های او در دفاع از حقوق فرهنگی، زبانی و اجتماعی جامعه عرب همواره با فشار و پیگرد نیروهای امنیتی مواجه بوده است. پیش‌تر نیز مأموران چندین بار برای بازداشت او اقدام کرده بودند، اما موفق به انتقال وی به شکنجه‌گاه‌های نیروهای امنیتی مستقر در احواز نشده بودند.

رسانه‌های دولتی حاکم تلاش کرده‌اند با انتشار روایت‌هایی متناقض، علت مرگ این فعال را غرق‌شدن نشان دهند، در حالی که منابع مستقل و نزدیکان عیدانی تأکید می‌کنند وی با شلیک مستقیم نیروهای امنیتی کشته شده است.

در حال حاضر، گزارش‌های متعددی مبنی بر بازداشت شمار قابل توجهی از فعالان مدنی عرب احوازی در نقاط مختلف احواز به مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا رسیده است. بسیاری از این فعالان بدون دسترسی به دادرسی عادلانه و با اتهام‌هایی نامشخص، به حبس‌های بلندمدت و حتی اعدام محکوم شده‌اند، از جمله اعدام شش فعال مدنی عرب و حبس ابد ناظم بریهی، فعال مدنی شناخته‌شده. بر اساس شهادت خانواده‌ها و منابع معتبر حقوق بشری، اعترافات این افراد اغلب تحت فشارهای جسمی و روانی و شکنجه اخذ شده است. این روند گسترده موجی عمیق از نگرانی را در میان جامعه عرب احواز و مدافعان حقوق بشر برانگیخته است.

مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا این اقدامات را نقض آشکار حق حیات، آزادی بیان و امنیت فردی می‌داند و آن را بخشی از الگوی نظام‌مند سرکوب و ارعاب فعالان مدنی و سیاسی عرب در احواز ارزیابی می‌کند.

گزارش از:
فيصل عساکرة
۶ آبان ۱۴۰۴ / ۲۸ اکتبر ۲۰۲۵
مرکز حقوق بشر احواز – بریتانیا
https://acfh.info