مرکز حقوق بشر احواز-بریتانیا: حکم ۱۳ سال و یک روز حبس علیه مصطفی هلیچی، شاعر، مترجم و فعال فرهنگی عرب احوازی تنها یک مجازات فردی نیست بلکه بخشی از روند مستمر برخورد با فعالان مدنی، فرهنگی، رسانهای و جوانان عرب احوازی است که در عرصههای مختلف اجتماعی و فرهنگی فعالیت میکنند.
این پرونده نشان میدهد که فعالیتهای مسالمتآمیز فرهنگی و اجتماعی چگونه از سوی نهادهای امنیتی و قضایی جمهوری اسلامی ایران با رویکردی امنیتی تفسیر شده و به اتهامات سنگین و احکام نامتناسب منجر میشود.
بازداشتهای مکرر، فشارهای امنیتی، نگهداری طولانیمدت در بازداشت موقت، شکنجههای جسمی و روانی برای گرفتن اعترافات اجباری و صدور حکم سنگین علیه مصطفی هلیچی نشاندهنده شیوه برخورد با فعالانی است که در حوزه شعر، ترجمه، نویسندگی، حفظ زبان مادری و دفاع مسالمتآمیز از هویت فرهنگی فعالیت میکنند.
پرونده مصطفی هلیچی یک مورد استثنایی نیست بلکه بخشی از روندی گسترده در برخورد با فعالان عرب احوازی است روندی که در آن بسیاری از فعالان مدنی، نویسندگان، شاعران، روزنامهنگاران و دیگر شهروندان عرب با بازداشت، نقض حقوق قانونی، دادرسی ناعادلانه، بدرفتاری، اعترافات اجباری و احکام سنگین مواجه شدهاند.
تبدیل فعالیت فرهنگی به «جرم امنیتی» و قرار دادن زبان و هویت فرهنگی در جایگاه یک مسئله قضایی نشاندهنده رویکردی است که آزادی بیان، فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی و حقوق فرهنگی جامعه عرب احوازی را با محدودیتهای جدی مواجه میسازد. حتی فعالیتهای فرهنگی قانونی و فاقد هرگونه ماهیت خشونتآمیز نیز از پیامدهای این نگاه امنیتی در امان نماندهاند.
مصطفی هلیچی نمونهای از وضعیت بسیاری از فعالان فرهنگی و مدنی عرب احوازی است که به دلیل فعالیتهای مسالمتآمیز در دفاع از زبان، فرهنگ، هویت و حقوق بنیادین خود با بازداشت، زندان، محرومیت و فشارهای امنیتی روبهرو شدهاند وضعیتی که بیانگر تداوم فشار بر آزادیهای فرهنگی و مدنی جامعه عرب احوازی است.
مرکز حقوق بشر احواز-بریتانیا
وبسایت: www.acfh.info
۷ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۱۶ تیر ۱۴۰۵
